Dijital ortamdaki ticari faaliyetlerde bildirim yükümlülüğü: kapsam aracı ve sosyal ağ sağlayıcılarına genişletildi

Hazine ve Maliye Bakanlığı 595 sıra no'lu tebliği yayımladı

Hazine ve Maliye Bakanlığı, dijital ortamdaki ticari faaliyetlere ilişkin bildirim yükümlülüğünü genişleten düzenlemeyi 5 Eylül 2026 tarihli ve 33361 sayılı Resmî Gazete'de yayımladı. Metnin adı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 538)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ve 595 sıra numarasını taşıyor. Değiştirilen asıl düzenleme, 31/5/2022 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 538 sıra no'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği. Yeni tebliğ, 4. maddesi uyarınca yayımı tarihinde, yani 5 Eylül 2026'da yürürlüğe girdi ve hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütüyor.

Düzenlemeyi Anadolu Ajansı 5 Eylül 2026 tarihli haberiyle duyurdu, haber Seda Tolmaç imzasını taşıyor. Tebliğin amacı metinde 'Elektronik ticarette ve internet dahil olmak üzere her türlü dijital ortamda vergi güvenliğini sağlamak' olarak ifade ediliyor. Bu amaç ifadesi, düzenlemenin yalnızca çevrim içi satış yapanı değil, satışın gerçekleştiği ortamı kuran ve işleten tarafları da muhatap aldığını baştan gösteriyor.

Kimler, hangi bilgileri, hangi dönem için bildirecek

Tebliğ, bildirim yükümlüsü tarafları tek tek sayıyor: elektronik ortamda ticari faaliyet gösteren gerçek ve tüzel kişiler, elektronik ticaret hizmet sağlayıcılar, aracı hizmet sağlayıcılar, erişim sağlayıcılar, içerik sağlayıcılar, yer sağlayıcılar ve sosyal ağ sağlayıcılar. Yani satışı yapan tarafın yanına, satışın üzerinde gerçekleştiği platformu işleten, içeriği barındıran ve erişimi sağlayan taraflar da ekleniyor. 538 sıra no'lu tebliğ bu alanda bir bildirim düzenini 2022'de kurmuştu; 595 sıra no'lu tebliğ o düzenin muhatap listesini genişletiyor.

Bildirilecek bilgiler üç başlıkta toplanıyor. Birincisi, verilen hizmetin sağlandığı internet adresi veya adresleri. İkincisi, hizmet verilen kişilere ait ad soyad ya da unvan bilgisiyle birlikte TCKN, YKN ve VKN gibi mükellefiyet tespitine ilişkin bilgiler. Üçüncüsü, taşınır, taşınmaz, mal ve hizmet satış veya kiralama işlemlerine ilişkin ilan bilgileri. Bildirimde, takvim yılının birer aylık süreleri içerisinde gerçekleştirilen işlemler esas alınıyor. Böylece yükümlülük yılda bir kez toparlanan bir dosya olmaktan çıkıp aylık bir ritme bağlanıyor.

Kayıt düzeni, muhasebe sonrası bir iş olmaktan çıkıyor

Düzenlemenin ağırlığı üç noktada toplanıyor. Birincisi, muhatap kümesi genişliyor: bildirim artık yalnızca satışı yapanın değil, o satışın gerçekleştiği altyapıyı kuran tarafların da işi. İkincisi, istenen bilgi kalemleri kimlik ve ilan düzeyine iniyor; internet adresi, mükellefiyet tespitine ilişkin bilgiler ve ilan verileri birlikte bildirildiğinde bir işlem, tarafına, gerçekleştiği ortama ve ilanına kadar birleştirilebilir hale geliyor. Üçüncüsü, aylık dönem esası bunu tek seferlik bir beyan olmaktan çıkarıp sürekli bir veri akışına dönüştürüyor.

Bu üçü bir arada okunduğunda, dijital satışta kayıt düzeninin muhasebe sonrasında toparlanan bir iş olmaktan çıkıp doğrudan satış sisteminin içinde tutulması gereken bir yükümlülüğe dönüştüğünü söylemek mümkün. Bu değerlendirme bize ait. Tebliğ metni bir denetim yöntemi ya da bir yaptırım ölçeği tarif etmiyor; hangi tarafın hangi bilgiyi hangi dönem için bildireceğini belirlemekle yetiniyor. Kapsamın genişliği de zaten bu belirlemenin kendisinde.

Türkiye'deki işletme için asıl iş yazılım değil, veri envanteri

Düzenleme doğrudan Türkiye'deki mükellefleri ilgilendirdiği için soru soyut değil: hangi veriyi, hangi sistemde, ne kadar düzenli tutuyorsunuz. Kendi sitesi üzerinden satış yapan bir işletmede bildirime konu bilgilerin çoğu zaten sipariş ve üyelik kayıtlarının içinde bulunuyor. Pratikte sorun bilginin yokluğu değil, dağınıklığı oluyor: unvan ve vergi kimlik alanlarının siparişle eşleşmemesi, ilan ve ürün sayfalarının geçmiş sürümlerinin saklanmaması, birden fazla alan adının, alt sitenin ve pazar yeri hesabının tek bir listede toplanmamış olması sık görülen boşluklar.

Bu nedenle bu hafta yapılacak iş bir altyapı değişikliğinden çok bir envanter çalışması: hizmetin sunulduğu tüm internet adreslerinin çıkarılması, müşteri kaydında ad soyad ya da unvan ile kimlik ve vergi numarası alanlarının eksiksiz ve tutarlı hale getirilmesi, satış ve kiralama ilanlarının tarihli biçimde arşivlenmesi, bu üç kümenin birer aylık dönemler halinde raporlanabilir olması. Aylık ritmi elle taşınan bir yük olmaktan çıkaran şey, bu alanların panelde kaynağında zorunlu tutulması ve raporun tek tuşla alınabilmesidir. Bu okuma bize ait.

Kaynaklar

Resmî Gazete, Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 595), 5 Eylül 2026, sayı 33361 · Resmî Gazete, 5 Eylül 2026 tarihli sayının içindekiler sayfası · Anadolu Ajansı, Dijital ortamdaki ticari faaliyetlere yönelik bildirim yükümlülüğünde düzenleme yapıldı · Alomaliye, Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 595)